Afwijken van CAO is niet toegestaan

Inleiding

Afwijken van een standaard-CAO is niet toegestaan, zelfs niet als dat voor de werknemer goed uitpakt.

De meeste Nederlandse werknemers vallen onder een of andere CAO (collectieve arbeidsovereenkomst). Een CAO is een schriftelijke overeenkomst waarin afspraken over arbeidsvoorwaarden zijn vastgelegd. De afspraken in de CAO zijn vaak gunstiger dan die in de wet. De afspraken mogen echter niet in strijd zijn met de wet.

Standaard of minimum?

Er bestaan verschillende soorten CAOs. Bij het maken van afspraken die afwijken van de CAO moet goed worden nagegaan of er sprake is van een standaard- of een minimum-CAO. Van een minimum-CAO mag alleen in het voordeel van de werknemer worden afgeweken. Van een standaard-CAO mag niet worden afgeweken, zelfs niet als dat voor de werknemer goed uitpakt.

Praktijkvoorbeeld

Een werkneemster (55+) en haar baas maakten samen in 2005 een afspraak over de invulling van haar werktijden: de werkneemster zou alleen worden ingeroosterd op maandagen tot en met vrijdagen tussen 7.00 en 20.00 uur. Met ingang van 2008 gold voor de betreffende branche een nieuwe standaard-CAO. In deze CAO was bepaald dat werknemers van 55 jaar en ouder geen diensten mochten draaien tussen 23.00 uur en 7.00 uur. De werkneemster ging ervan uit dat de in 2005 gemaakte afspraak, die afweek van de regeling in de CAO, voor haar bleef gelden. Het zou om een verworven recht gaan. Haar baas zag dit anders en de werkneemster stapte naar de rechter om haar verworven recht af te dwingen.

Verslechtering

Duidelijk was dat door het verschuiven van (het einde van de) arbeidstijden van 20.00 uur naar 23.00 uur een verslechtering van de arbeidsvoorwaarden van de werkneemster had plaatsgevonden. Die verslechtering was echter niet dusdanig onredelijk dat de werkneemster niet aan deze CAO-bepaling kon worden gehouden. Het feit dat ze al 16 jaar voor het bedrijf werkte, deed daar niets aan af.

Conclusie

In beginsel geldt een standaard-CAO voor alle gevallen en mag hier niet van worden afgeweken, ook niet als dit positief is voor een werknemer.

Lees ook: Welke regels gelden als een CAO is afgelopen?

Bron: Rechtbank Almelo, sector kanton, 14 mei 2009, LJN BI5189

Bron: Jurofoon.nl ?